Przykład 1. Logarytm na kalkulatorze
Wiedząc, że , oblicz .
-
Zmień podstawę na 10.
-
Logarytm dziesiętny z 10 to 1.
Odpowiedź: .
Każdy logarytm możesz zapisać jako iloraz dwóch logarytmów o podstawie, którą sam wybierzesz. Dzięki temu policzysz logarytm na kalkulatorze i uprościsz wyrażenia z logarytmami o różnych podstawach.
na logarytm dziesiętny
odwrotność logarytmu
potęga w podstawie
Logarytm liczy kroki na linijce potęg, a podstawa ustala długość jednego kroku. Ta sama droga od 1 do 64 to sześć kroków przez 2 albo trzy kroki przez 4. Krok czwórki jest dwa razy dłuższy, bo .
Tak działa wzór: logarytm w nowej podstawie liczby dzielisz przez logarytm w nowej podstawie starej podstawy . Najczęściej wybierasz 10 albo , bo te logarytmy ma każdy kalkulator, albo liczbę, której potęgami są wszystkie liczby w zadaniu.
Z definicji logarytmu i z logarytmu potęgi. Oznacz szukany logarytm literą i zlogarytmuj obie strony potęgi w nowej podstawie .
Dzielić wolno, bo : podstawa jest różna od 1.
Obliczymy . Logarytmy mają różne podstawy, więc żadnego wzoru na działania na logarytmach nie użyjesz od razu. Tych samych pięciu kroków użyjesz zawsze, gdy w zadaniu spotykają się różne podstawy.
Wybór podstawy zależy od zadania. U nas mamy iloczyn logarytmów, w którym podstawa jednego wraca jako liczba w drugim, więc idziemy pierwszą ścieżką: wystarczy dowolna wspólna podstawa, na przykład 10. Pozostałe dwie opisują kolumny obok.
Nasze zadanie:
Dowolna wspólna podstawa. Logarytmy się skrócą:
Rozwiązanie krok po kroku: krok 2
Wybierz tę liczbę jako podstawę. Wynik jest dokładny:
Rozwiązanie krok po kroku: przykład 3
Wybierz 10 albo i policz na kalkulatorze:
Rozwiązanie krok po kroku: przykład 1
W liczniku stoi logarytm liczby, w mianowniku logarytm starej podstawy. Bez podstawy w zapisie oznacza logarytm dziesiętny.
Liczby 9 i 4 to kwadraty liczb, które stoją w mianownikach. Według logarytmu potęgi wykładnik wychodzi przed logarytm.
Logarytmy i to zwykłe liczby różne od zera, więc skracają się jak każdy czynnik w liczniku i mianowniku.
Dwa nieokrągłe logarytmy dały w iloczynie liczbę całkowitą.
Odpowiedź: .
Najpierw rozwiąż każde zadanie sam, a dopiero potem porównaj wynik z rozwiązaniem.
Wiedząc, że , oblicz .
Zmień podstawę na 10.
Logarytm dziesiętny z 10 to 1.
Odpowiedź: .
Oblicz za pomocą logarytmów naturalnych.
Zmień podstawę na .
Odczytaj logarytmy z kalkulatora i podziel.
Ten sam wynik daje podstawa 10: . Wynik nie zależy od wyboru nowej podstawy.
Odpowiedź: .
Oblicz .
Obie liczby to potęgi dwójki, więc wybierz podstawę 2.
Policz i .
Sprawdzenie: .
Odpowiedź: .
Wiedząc, że , zapisz za pomocą .
Znasz logarytm o podstawie 2, więc zmień podstawę na 2.
Rozłóż 12 na iloczyn i użyj logarytmu iloczynu.
To samo dla 6.
Odpowiedź: .
Która liczba jest większa: czy ?
Liczba 5 jest większa od .
Liczba 7 jest mniejsza od .
Zmiana podstawy na 10 daje to samo: , a .
Odpowiedź: .
Oblicz .
Zmień podstawę obu logarytmów na 10.
Ułamki są do siebie odwrotne.
Odpowiedź: .
Unikaj ich w każdym zadaniu, w którym zmieniasz podstawę logarytmu.
Kilka postaci wzoru pojawia się w zadaniach tak często, że warto je znać.
Masz pytanie do tego wzoru albo przykładu? Zadaj je tutaj. Odpowiadają inni użytkownicy i redakcja.