Logarytm jedności

Logarytm z 1 wynosi 0 przy każdej podstawie. Każda dozwolona podstawa podniesiona do potęgi zerowej daje 1, więc szukany wykładnik to zawsze zero.

log⁡a1=0\log_a 1 = 0

logarytm dziesiętny

log⁡1=0\log 1 = 0

logarytm naturalny

ln⁡1=0\ln 1 = 0

nie myl z logarytmem z podstawy

log⁡aa=1\log_a a = 1
aa to podstawa logarytmu: liczba dodatnia i różna od 1. Wzór jest w tablicach maturalnych CKE.

Czym jest logarytm jedności?

To logarytm, pod którym stoi liczba 1, na przykład log⁡31\log_3 1 albo ln⁡1\ln 1. Logarytm pyta, do jakiej potęgi podnieść podstawę, żeby dostać daną liczbę. Jedynkę daje potęga zerowa, więc odpowiedź brzmi 0, bez względu na podstawę.

Skąd się bierze ten wzór?

Z definicji logarytmu. Oznacz szukany logarytm literą cc i zamień go na potęgę.

  1. log⁡a1=c  ⟺  ac=1\log_a 1 = c \iff a^c = 1
  2. ac=a0a^c = a^0
  3. c=0c = 0

Widać to też na wykresach. Każda funkcja logarytmiczna przyjmuje w punkcie x=1x = 1 wartość 0, więc jej wykres przecina oś OXOX właśnie w punkcie (1,0)(1, 0), bez względu na to, czy rośnie, czy maleje.

Wykres y=log⁡2xy = \log_2 x (ciągły) i y=log⁡12xy = \log_{\frac{1}{2}} x (przerywany). Oba przecinają oś OXOX w punkcie (1,0)(1, 0).

Jak wykorzystać logarytm jedności krok po kroku

Obliczymy log⁡234+log⁡243\log_2 \dfrac{3}{4} + \log_2 \dfrac{4}{3}. Żaden z tych logarytmów nie jest okrągły, a suma wychodzi dokładnie zero. Takie zadania często trafiają się na maturze. Tych samych czterech kroków użyjesz zawsze, gdy liczby pod logarytmami są do siebie odwrotne.

Zadanie log⁡2(3:4)+log⁡2(4:3)\log_2 (3 : 4) + \log_2 (4 : 3) log⁡21\log_2 1 =0= 0
  1. Połącz logarytmy w jeden

    Oba logarytmy mają podstawę 2, więc ich suma to logarytm iloczynu. Ułamki są do siebie odwrotne, a ich iloczyn to 1.

    1. log⁡234+log⁡243=log⁡2(34⋅43)\displaystyle \log_2 \frac{3}{4} + \log_2 \frac{4}{3} = \log_2 \left(\frac{3}{4} \cdot \frac{4}{3}\right)
    2. =log⁡21= \log_2 1
  2. Porównaj liczbę logarytmowaną z jedynką

    Jedynka dzieli liczby na te, których logarytm jest dodatni, i te, których logarytm jest ujemny. Kolumny opisują podstawę większą od 1, jak nasza dwójka. U nas pod logarytmem stoi dokładnie 1, więc idziemy pierwszą ścieżką.

    b=1b = 1 Liczba równa jedynce

    Nasz logarytm: log⁡21\log_2 1

    Logarytm jest równy zeru:

    log⁡a1=0\log_a 1 = 0

    Rozwiązanie krok po kroku: krok 3

    b>1b > 1 Liczba większa od 1

    Potrzebny jest wykładnik dodatni, więc logarytm jest dodatni:

    log⁡28=3>0\log_2 8 = 3 > 0

    Rozwiązanie krok po kroku: przykład 6

    0<b<10 < b < 1 Liczba między 0 a 1

    Potrzebny jest wykładnik ujemny, więc logarytm jest ujemny:

    log⁡214=−2<0\log_2 \tfrac{1}{4} = -2 < 0

    Rozwiązanie krok po kroku: przykład 3

  3. Zastosuj wzór

    Pod logarytmem stoi 1, więc logarytm wynosi 0. Podstawa nie ma tu znaczenia.

    1. log⁡21=0\log_2 1 = 0
  4. Zapisz wynik i sprawdź go

    Suma dwóch nieokrągłych logarytmów dała dokładnie zero. Logarytmy liczb odwrotnych różnią się tylko znakiem.

    Odpowiedź: log⁡234+log⁡243=0\log_2 \dfrac{3}{4} + \log_2 \dfrac{4}{3} = 0.

Więcej przykładów

Najpierw rozwiąż każde zadanie sam, a dopiero potem porównaj wynik z rozwiązaniem.

Przykład 1. Różne podstawy, ta sama jedynka

Oblicz ln⁡1+log⁡1+log⁡131\ln 1 + \log 1 + \log_{\frac{1}{3}} 1.

Przykład 2. Zero w iloczynie

Oblicz log⁡51⋅log⁡264\log_5 1 \cdot \log_2 64.

Przykład 3. Liczba mniejsza od 1

Oblicz log⁡214\log_2 \dfrac{1}{4} i sprawdź, czy wynik ma znak, jaki przewiduje porównanie z jedynką.

Przykład 4. Równanie

Rozwiąż równanie log⁡3(x−4)=0\log_3 (x - 4) = 0.

Przykład 5. Niewiadoma w podstawie

Dla jakich xx prawdziwa jest równość log⁡x1=0\log_x 1 = 0?

Przykład 6. Kilka wzorów naraz

Oblicz log⁡28+log⁡21−log⁡22\log_2 8 + \log_2 1 - \log_2 2.

Najczęstsze błędy

Unikaj ich w każdym zadaniu, w którym pojawia się logarytm z jedynki.

Przypadki szczególne

Te postacie wzoru spotkasz najczęściej. Warto rozpoznawać je od razu.

Logarytm dziesiętny z 1 log⁡1=0\displaystyle \log 1 = 0
Gdy podstawy nie ma w zapisie, chodzi o 10, a 100=110^0 = 1. Więcej na stronie logarytm dziesiętny.
Logarytm naturalny z 1 ln⁡1=0\displaystyle \ln 1 = 0
Podstawą jest e≈2,718e \approx 2{,}718, a e0=1e^0 = 1. Więcej na stronie logarytm naturalny.
Zerowa potęga podstawy log⁡aa0=0\displaystyle \log_a a^0 = 0
Logarytm jedności to logarytm potęgi podstawy dla n=0n = 0, bo 1=a01 = a^0.
Liczby odwrotne log⁡a1b=−log⁡ab\displaystyle \log_a \frac{1}{b} = -\log_a b
Iloczyn liczb odwrotnych to 1, a logarytm z 1 to 0, więc ich logarytmy różnią się tylko znakiem. Na przykład log⁡218=−3\log_2 \tfrac{1}{8} = -3.
Podstawa równa 1 log⁡11\displaystyle \log_1 1
Ten zapis nie ma wartości, bo podstawa logarytmu nie może być jedynką. Pod logarytmem stoi 1, a mimo to wzór nie działa.

Gdzie jeszcze przydaje się logarytm jedności

Pytania i odpowiedzi

Masz pytanie do tego wzoru albo przykładu? Zadaj je tutaj. Odpowiadają inni użytkownicy i redakcja.

Twoje pytanie

Szukaj wzoru

Wpisz nazwę wzoru. Polskie znaki są opcjonalne. Strzałkami wybierzesz wynik, Enter go otworzy.