Przykład 1. Pierwiastek obok wielomianu
Oblicz pochodną funkcji .
-
Policz pochodną każdego składnika. Stała daje zero.
-
Skróć 4 z 2.
Odpowiedź: dla .
Pochodna to . Pierwiastek rośnie coraz wolniej: przy nachylenie wykresu wynosi , przy już tylko .
ze współczynnikiem
wyrażenie pod pierwiastkiem
ten sam wzór jako potęga
Kwadrat o polu ma bok . Gdy pole urośnie o małe , bok urośnie o jakieś . Nowe pole to głównie dwa paski wzdłuż boków, a róg w narożniku jest pomijalnie mały.
Pochodna pierwiastka mówi, o ile rośnie bok na jednostkę przyrostu pola, czyli ile wynosi , gdy przyrost dąży do zera:
Ten sam wynik daje wzór na pochodną potęgi, bo . Im większy kwadrat, tym dłuższe paski i tym mniej przybywa boku. Dlatego pochodna maleje, gdy rośnie.
Policzymy pochodną funkcji i użyjemy jej, żeby bez kalkulatora przybliżyć . Wiemy, że , więc wystarczy sprawdzić, o ile pierwiastek urośnie, gdy pod nim przybędzie 1.
Pierwiastek kwadratowy to potęga o wykładniku . W takiej postaci możesz użyć wzoru na pochodną potęgi.
Wykładnik schodzi przed , a nowy wykładnik to . Potęgę z ujemnym wykładnikiem zapisz jako ułamek.
Nasza funkcja:
Podstawowy wzór. Dwójka w mianowniku pochodzi z wykładnika .
Pochodna wyrażenia idzie do licznika, pierwiastek z wyrażenia zostaje w mianowniku.
Zobacz przykład 2
Zapisz pierwiastek jako potęgę i użyj tego samego wzoru.
Więcej: pochodna funkcji potęgowej
Wybierz punkt, w którym pierwiastek jest łatwy do policzenia, a zarazem leży blisko 26. Pochodna w tym punkcie to nachylenie stycznej.
Blisko punktu styczności wykres prawie pokrywa się ze styczną. Gdy rośnie o 1, styczna rośnie o pochodną razy 1, czyli o .
Odpowiedź: , a .
Najpierw rozwiąż każde zadanie sam, a dopiero potem porównaj wynik z rozwiązaniem.
Oblicz pochodną funkcji .
Policz pochodną każdego składnika. Stała daje zero.
Skróć 4 z 2.
Odpowiedź: dla .
Oblicz pochodną funkcji .
Pochodna wyrażenia idzie do licznika.
Pochodna to 2. Skróć dwójki.
Odpowiedź: dla .
Oblicz pochodną funkcji .
Zapisz iloczyn jako jedną potęgę: wykładniki się dodają.
Zastosuj wzór na pochodną potęgi.
Wzór na pochodną iloczynu daje to samo, ale z dłuższym rachunkiem: .
Odpowiedź: .
Wyznacz równanie stycznej do wykresu funkcji w punkcie o odciętej .
Policz współrzędną punktu styczności.
Pochodna w punkcie to współczynnik kierunkowy stycznej.
Wstaw punkt i współczynnik do równania prostej.
Uprość.
Odpowiedź: styczna ma równanie .
Znajdź punkt, w którym styczna do wykresu funkcji jest pozioma.
Policz pochodną dla .
Przyrównaj pochodną do zera.
Podnieś do kwadratu i policz wartość funkcji.
Odpowiedź: styczna jest pozioma w punkcie .
Unikaj ich w każdym zadaniu z pochodną pierwiastka.
Każdy z tych wzorów wynika z zapisu pierwiastka jako potęgi.
Masz pytanie do tego wzoru albo przykładu? Zadaj je tutaj. Odpowiadają inni użytkownicy i redakcja.