Przykład 1. Funkcja kwadratowa
Wyznacz przedział, w którym funkcja jest malejąca.
-
Policz pochodną.
-
Rozwiąż nierówność. Wynik zgadza się z wierzchołkiem paraboli.
Odpowiedź: funkcja maleje na .
Gdy pochodna jest ujemna na całym przedziale, funkcja na tym przedziale maleje. Przedziały spadku znajdziesz więc, rozwiązując nierówność .
na przykład
funkcja rosnąca
funkcja stała
Pochodna to nachylenie stycznej. Gdy jest ujemna, styczna idzie w dół, a wykres razem z nią. Jeśli tak jest w każdym punkcie przedziału, wykres nigdzie nie wznosi się, więc dla zawsze .
Na wykresie poniżej funkcja maleje dokładnie tam, gdzie przerywany wykres jej pochodnej leży pod osią:
Wyznaczymy przedział, w którym funkcja jest malejąca.
Różniczkuj wyraz po wyrazie, a potem wyłącz 3 i rozłóż trójmian. Postać iloczynowa ułatwi badanie znaku.
Z postaci iloczynowej odczytasz je od razu. Te punkty dzielą oś na przedziały, w których pochodna ma stały znak.
Pochodna to parabola o ramionach w górę i miejscach zerowych 1 i 3. Jest ujemna między pierwiastkami.
Nasz przedział:
Wykres idzie w dół.
Tak jest dla i dla .
Więcej: funkcja rosnąca
Zero w pojedynczym punkcie nie psuje spadku.
Więcej: przykład 6
Końce 1 i 3 możesz dołączyć, bo pochodna zeruje się w nich tylko w pojedynczych punktach. Na tym przedziale wartość spada od do .
Odpowiedź: funkcja maleje na .
Najpierw rozwiąż każde zadanie sam, a dopiero potem porównaj wynik z rozwiązaniem.
Wyznacz przedział, w którym funkcja jest malejąca.
Policz pochodną.
Rozwiąż nierówność. Wynik zgadza się z wierzchołkiem paraboli.
Odpowiedź: funkcja maleje na .
Wyznacz przedział spadku funkcji .
Policz pochodną i rozłóż ją na czynniki.
Parabola o ramionach w górę jest ujemna między pierwiastkami.
Odpowiedź: funkcja maleje na .
Wykaż, że funkcja jest malejąca na całej osi.
Pochodna funkcji złożonej daje minus przed potęgą.
Potęga liczby jest zawsze dodatnia.
Odpowiedź: funkcja maleje na .
Na jakich przedziałach funkcja jest malejąca?
Pochodna jest ujemna w całej dziedzinie.
Dziedzina składa się z dwóch przedziałów, więc odpowiedź też.
Odpowiedź: funkcja maleje na i na .
Na jakim przedziale w funkcja maleje?
Pochodna cosinusa to minus sinus.
Pochodna jest ujemna tam, gdzie sinus jest dodatni.
Sinus jest dodatni w pierwszej połowie przedziału.
Odpowiedź: cosinus maleje na .
Zbadaj monotoniczność funkcji .
Pochodna nigdy nie jest dodatnia.
Zeruje się tylko w jednym punkcie, a nie na całym przedziale.
Odpowiedź: funkcja maleje na , choć .
Unikaj ich w każdym zadaniu, w którym badasz monotoniczność funkcji.
W tych sytuacjach znak pochodnej trzeba czytać uważnie.
Masz pytanie do tego wzoru albo przykładu? Zadaj je tutaj. Odpowiadają inni użytkownicy i redakcja.