Przykład 1. Odcinki z niewiadomą
Z punktu poprowadzono dwie styczne do okręgu, dotykające go w punktach i . Wiadomo, że i . Oblicz .
-
Odcinki stycznych z jednego punktu są równe.
-
Rozwiąż równanie.
-
Podstaw .
Odpowiedź: .
Z punktu leżącego poza okręgiem można poprowadzić do niego dwie styczne. Odcinki od tego punktu do punktów styczności są zawsze równe.
długość odcinka stycznej
kąty przy punkcie P
odcinek z wierzchołka trójkąta
Styczna to prosta, która dotyka okręgu tylko w jednym punkcie. Z punktu leżącego poza okręgiem przechodzą dokładnie dwie takie proste, a każda dotyka okręgu w innym miejscu: w punktach i .
Twierdzenie mówi o odcinkach i , czyli o kawałkach stycznych od punktu do punktów styczności. Te odcinki zawsze mają tę samą długość, niezależnie od wielkości okręgu i odległości punktu.
Dorysuj promienie i oraz odcinek . Promień poprowadzony do punktu styczności jest prostopadły do stycznej, więc trójkąty i są prostokątne. Mają wspólną przeciwprostokątną i równe przyprostokątne .
Z twierdzenia Pitagorasa w obu trójkątach wychodzi to samo:
Trójkąty są przystające, więc odcinek dzieli kąt przy na połowy. Z tego samego rysunku wynika jeszcze jedna zależność: czworokąt ma dwa kąty proste, więc pozostałe dwa kąty dają razem .
W trójkąt o bokach , i wpisano okrąg. Oblicz długości odcinków, na które punkty styczności dzielą boki trójkąta.
Każdy bok trójkąta jest styczną do okręgu wpisanego. Z każdego wierzchołka wychodzą więc dwa odcinki stycznych, a z twierdzenia są one równe. Oznacz je jedną literą: przy , przy i przy .
Każdy bok to suma odcinków stycznych z jego dwóch końców.
Po dodaniu każda niewiadoma pojawia się dwa razy, a po prawej stronie stoi obwód trójkąta.
Suma trzech odcinków to połowa obwodu, oznaczana .
Bok naprzeciw wierzchołka to . Odejmij go od sumy, a zostanie samo . Tak samo dla pozostałych wierzchołków.
Odpowiedź: punkty styczności dzielą bok na odcinki 7 i 6, bok na 6 i 8, a bok na 8 i 7.
Najpierw rozwiąż każde zadanie sam, a dopiero potem porównaj wynik z rozwiązaniem.
Z punktu poprowadzono dwie styczne do okręgu, dotykające go w punktach i . Wiadomo, że i . Oblicz .
Odcinki stycznych z jednego punktu są równe.
Rozwiąż równanie.
Podstaw .
Odpowiedź: .
Punkt leży w odległości 13 cm od środka okręgu o promieniu 5 cm. Oblicz długość odcinka stycznej poprowadzonej z .
Trójkąt jest prostokątny, a to przeciwprostokątna.
Wyciągnij pierwiastek.
Odpowiedź: .
Styczne poprowadzone z punktu do okręgu o środku tworzą kąt . Oblicz kąt .
Promienie są prostopadłe do stycznych.
Kąty czworokąta sumują się do .
Odpowiedź: .
Okrąg wpisany w trójkąt dzieli jego boki tak, że odcinki stycznych z wierzchołków mają 4, 6 i 8. Oblicz obwód trójkąta.
Każdy bok to suma odcinków z jego końców.
Każdy odcinek liczy się na obwodzie dwa razy.
Odpowiedź: .
Trójkąt prostokątny ma przyprostokątne 6 i 8 oraz przeciwprostokątną 10. Oblicz promień okręgu wpisanego.
Policz połowę obwodu.
Odcinek stycznej z wierzchołka kąta prostego to połowa obwodu minus bok naprzeciw tego wierzchołka.
Dwa promienie do punktów styczności i dwa odcinki stycznych z wierzchołka kąta prostego tworzą kwadrat.
Odpowiedź: .
Unikaj ich w każdym zadaniu z odcinkami stycznych.
W kilku sytuacjach odcinki stycznych dają wynik od razu.
Masz pytanie do tego wzoru albo przykładu? Zadaj je tutaj. Odpowiadają inni użytkownicy i redakcja.