Równanie okręgu (postać ogólna)

Postać ogólna to równanie kanoniczne z rozwiniętymi nawiasami. Środka i promienia nie widać w niej od razu, więc odzyskujesz je, uzupełniając wyrażenia do kwadratu.

x2+y2+Dx+Ey+F=0x^2 + y^2 + Dx + Ey + F = 0

środek

S=(−D2,  −E2)\displaystyle S = \Big(-\frac{D}{2},\; -\frac{E}{2}\Big)

kwadrat promienia

r2=D2+E24−F\displaystyle r^2 = \frac{D^2 + E^2}{4} - F

warunek istnienia okręgu

D2+E2−4F>0D^2 + E^2 - 4F > 0
Warunek istnienia to r2>0r^2 > 0 pomnożone przez 4. Przy x2x^2 i y2y^2 muszą stać jednakowe współczynniki, najlepiej równe 1.

Skąd się bierze ta postać?

Rozwiń nawiasy w postaci kanonicznej (x−a)2+(y−b)2=r2(x - a)^2 + (y - b)^2 = r^2 i przenieś wszystko na lewą stronę:

  1. x2−2ax+a2+y2−2by+b2=r2x^2 - 2ax + a^2 + y^2 - 2by + b^2 = r^2
  2. x2+y2−2ax−2by+(a2+b2−r2)=0x^2 + y^2 - 2ax - 2by + (a^2 + b^2 - r^2) = 0

Współczynniki postaci ogólnej to więc D=−2aD = -2a, E=−2bE = -2b i F=a2+b2−r2F = a^2 + b^2 - r^2. Z nich wynikają wzory na środek i promień. W praktyce szybciej i pewniej jest jednak cofnąć ten rachunek, jak w przykładzie poniżej.

Jak odczytać środek i promień z postaci ogólnej krok po kroku

Wyznaczymy środek i promień okręgu x2+y2−6x+4y−12=0x^2 + y^2 - 6x + 4y - 12 = 0.

Równanie x2+y2−6x+4y−12=0x^2 + y^2 - 6x + 4y - 12 = 0 (x2−6x)+(y2+4y)=12(x^2 - 6x) + (y^2 + 4y) = 12 r2=25r^2 = 25
  1. Zgrupuj wyrazy z x i z y

    Zbierz razem wyrazy z xx, osobno wyrazy z yy, a wyraz wolny przenieś na prawą stronę.

    1. (x2−6x)+(y2+4y)=12(x^2 - 6x) + (y^2 + 4y) = 12
  2. Uzupełnij każdy nawias do kwadratu

    Weź połowę współczynnika przy xx, zapisz kwadrat różnicy i odejmij kwadrat tej połowy, żeby nic nie zmienić. Tak samo z yy.

    1. x2−6x=(x−3)2−9x^2 - 6x = (x - 3)^2 - 9
    2. y2+4y=(y+2)2−4y^2 + 4y = (y + 2)^2 - 4
  3. Przenieś liczby na prawą stronę

    Wstaw oba kwadraty do równania i przenieś odjęte liczby na prawą stronę. Tam powstaje kwadrat promienia.

    1. (x−3)2−9+(y+2)2−4=12(x - 3)^2 - 9 + (y + 2)^2 - 4 = 12
    2. (x−3)2+(y+2)2=12+9+4(x - 3)^2 + (y + 2)^2 = 12 + 9 + 4
    3. r2=25r^2 = 25

    r2>0r^2 > 0 Okrąg

    Nasze równanie: r2=25r^2 = 25

    Promień to pierwiastek z prawej strony.

    r2=0r^2 = 0 Jeden punkt

    Suma dwóch kwadratów jest zerem tylko w punkcie (a,b)(a, b). Równanie opisuje sam środek.

    Więcej: przypadki szczególne

    r2<0r^2 < 0 Brak punktów

    Suma kwadratów nie może być ujemna, więc żaden punkt nie spełnia równania.

    Więcej: przykład 3

  4. Odczytaj środek i promień

    Porównaj wynik z postacią kanoniczną. Współrzędne środka mają znaki przeciwne niż liczby w nawiasach.

    1. (x−3)2+(y−(−2))2=52(x - 3)^2 + (y - (-2))^2 = 5^2
    2. S(3,−2),r=5S(3, -2), \quad r = 5
    −2 −1 1 2 3 5 9 −7 −5 −4 −3 −1 1 2 3 x y
    Okrąg x2+y2−6x+4y−12=0x^2 + y^2 - 6x + 4y - 12 = 0 ma środek S(3,−2)S(3, -2) i promień 5. Punkt (6,2)(6, 2) leży na nim, bo 32+42=523^2 + 4^2 = 5^2.

    Odpowiedź: środek S(3,−2)S(3, -2), promień r=5r = 5.

Więcej przykładów

Najpierw rozwiąż każde zadanie sam, a dopiero potem porównaj wynik z rozwiązaniem.

Przykład 1. Z postaci kanonicznej do ogólnej

Zapisz okrąg (x−3)2+(y+2)2=16(x - 3)^2 + (y + 2)^2 = 16 w postaci ogólnej.

Przykład 2. Środek i promień przez uzupełnienie do kwadratu

Wyznacz środek i promień okręgu x2+y2+8x−6y+9=0x^2 + y^2 + 8x - 6y + 9 = 0.

Przykład 3. Czy to równanie okręgu?

Sprawdź, czy równanie x2+y2−4x+6y+20=0x^2 + y^2 - 4x + 6y + 20 = 0 opisuje okrąg.

Przykład 4. Środek i promień ze wzorów

Wyznacz środek i promień okręgu x2+y2−10x+2y+17=0x^2 + y^2 - 10x + 2y + 17 = 0, korzystając ze wzorów.

Przykład 5. Współczynniki przy kwadratach różne od 1

Wyznacz środek i promień okręgu 2x2+2y2−8x+4y−8=02x^2 + 2y^2 - 8x + 4y - 8 = 0.

Najczęstsze błędy

Unikaj ich w każdym zadaniu z postacią ogólną okręgu.

Przypadki szczególne

Te sytuacje często pojawiają się w zadaniach.

Środek w początku układu x2+y2+F=0\displaystyle x^2 + y^2 + F = 0
Dla D=E=0D = E = 0 zostaje x2+y2=−Fx^2 + y^2 = -F. To okrąg tylko dla F<0F < 0, o promieniu −F\sqrt{-F}.
Równanie jednego punktu x2+y2−4x−6y+13=0\displaystyle x^2 + y^2 - 4x - 6y + 13 = 0
Po uzupełnieniu do kwadratu wychodzi (x−2)2+(y−3)2=0(x - 2)^2 + (y - 3)^2 = 0. Spełnia je tylko punkt (2,3)(2, 3).
Zapis przez współrzędne środka x2+y2−2ax−2by+c=0\displaystyle x^2 + y^2 - 2ax - 2by + c = 0
To ta sama postać z D=−2aD = -2a, E=−2bE = -2b i c=a2+b2−r2c = a^2 + b^2 - r^2. Środek odczytujesz wtedy wprost jako (a,b)(a, b), a okrąg istnieje, gdy a2+b2−c>0a^2 + b^2 - c > 0.

Powiązane wzory

Pytania i odpowiedzi

Masz pytanie do tego wzoru albo przykładu? Zadaj je tutaj. Odpowiadają inni użytkownicy i redakcja.

Twoje pytanie

Szukaj wzoru

Wpisz nazwę wzoru. Polskie znaki są opcjonalne. Strzałkami wybierzesz wynik, Enter go otworzy.