Przykład 1. Kąt rozwarty
Dwa boki trójkąta mają długości 3 i 5, a kąt między nimi ma 120°. Oblicz trzeci bok.
-
Podstaw do wzoru.
-
Cosinus kąta rozwartego jest ujemny. Minus razy minus daje plus.
-
Wyciągnij pierwiastek.
Odpowiedź: .
To twierdzenie Pitagorasa dla dowolnego trójkąta. Z dwóch boków i kąta między nimi policzysz trzeci bok, a z trzech boków dowolny kąt.
gdy szukasz kąta
dla kąta prostego
Poprowadź wysokość z wierzchołka naprzeciw boku . Odetnie ona trójkąt prostokątny, w którym przeciwprostokątną jest bok .
Zapisz twierdzenie Pitagorasa dla prawego trójkąta prostokątnego i rozwiń nawias:
Nawias to jedynka trygonometryczna, więc zostaje . Ostatni składnik to poprawka do twierdzenia Pitagorasa: znika, gdy kąt jest prosty.
W trójkącie dwa boki mają długości i , a kąt między nimi . Oblicz trzeci bok .
Twierdzenie cosinusów potrzebuje kąta między dwoma znanymi bokami. Tu kąt leży między bokami i , więc wzór da bok , który leży naprzeciw tego kąta.
Znak cosinusa mówi, czy od sumy kwadratów odejmujesz, czy dodajesz:
Nasz cosinus:
Cosinus jest dodatni, więc od sumy kwadratów coś odejmujesz.
Rozwiązanie krok po kroku: od kroku 1
Cosinus jest zerem i zostaje twierdzenie Pitagorasa.
Rozwiązanie krok po kroku: przykład 4
Cosinus jest ujemny, więc minus razy minus daje plus i do sumy kwadratów dodajesz.
Rozwiązanie krok po kroku: przykład 1
Najpierw mnożenie, potem dodawanie i odejmowanie.
Wstaw trzy boki do przekształconego wzoru. Musi wyjść cosinus danego kąta.
Odpowiedź: .
Spróbuj najpierw rozwiązać każde zadanie samodzielnie, a potem porównaj wynik z rozwiązaniem.
Dwa boki trójkąta mają długości 3 i 5, a kąt między nimi ma 120°. Oblicz trzeci bok.
Podstaw do wzoru.
Cosinus kąta rozwartego jest ujemny. Minus razy minus daje plus.
Wyciągnij pierwiastek.
Odpowiedź: .
Boki trójkąta mają długości 3, 5 i 7. Oblicz jego największy kąt.
Największy kąt leży naprzeciw najdłuższego boku, więc za weź 7.
Policz licznik i mianownik.
Ujemny cosinus ma kąt rozwarty. .
Odpowiedź: . To ten sam trójkąt co w przykładzie 1.
Czy trójkąt o bokach 4, 5 i 6 jest ostrokątny, prostokątny, czy rozwartokątny?
Porównaj kwadrat najdłuższego boku z sumą kwadratów dwóch pozostałych.
Kwadrat jest mniejszy, więc od sumy odjęto coś dodatniego. Cosinus największego kąta jest dodatni.
Odpowiedź: Największy kąt jest ostry, więc trójkąt jest ostrokątny.
Dwa boki trójkąta mają długości 6 i 8, a kąt między nimi jest prosty. Oblicz trzeci bok.
Cosinus kąta prostego to 0, więc ostatni składnik znika.
To zwykłe twierdzenie Pitagorasa.
Odpowiedź: .
Boki równoległoboku mają długości 4 i 6, a kąt ostry ma 60°. Oblicz długości obu przekątnych.
Krótsza przekątna leży naprzeciw kąta ostrego 60°.
Dłuższa leży naprzeciw kąta rozwartego .
Odpowiedź: .
Dwa statki wypływają z portu po prostych tworzących kąt 60°. Po godzinie jeden jest 30 km od portu, a drugi 50 km. Jak daleko są od siebie?
Port i dwa statki tworzą trójkąt. Kąt 60° leży między znanymi odcinkami.
Policz kwadraty i iloczyn.
Wyciągnij pierwiastek: .
Odpowiedź: .
Unikaj ich w każdym zadaniu z twierdzeniem cosinusów.
Wartości cosinusów dla typowych kątów znajdziesz w tabeli wartości dla kątów 30°, 45° i 60°.
Masz pytanie do tego wzoru albo przykładu? Zadaj je tutaj. Odpowiadają inni użytkownicy i redakcja.