Sześcian sumy

Suma podniesiona do trzeciej potęgi rozwija się na cztery wyrazy: sześcian pierwszego składnika, dwa wyrazy mieszane ze współczynnikiem 3 i sześcian drugiego składnika. Dzięki temu nie musisz mnożyć trzech nawiasów po kolei.

(a+b)3=a3+3a2b+3ab2+b3(a + b)^3 = a^3 + 3a^2b + 3ab^2 + b^3

sześcian różnicy

(a−b)3=a3−3a2b+3ab2−b3(a - b)^3 = a^3 - 3a^2b + 3ab^2 - b^3

liczby w pamięci

113=(10+1)3=133111^3 = (10 + 1)^3 = 1331

suma się nie rozdziela

(a+b)3≠a3+b3(a + b)^3 \neq a^3 + b^3
aa i bb to dowolne liczby albo wyrażenia. Wzór jest też w tablicach maturalnych CKE.

Czym jest sześcian sumy?

To suma dwóch składników podniesiona do trzeciej potęgi, na przykład (x+2)3(x + 2)^3. Wzór rozwija ją na cztery wyrazy: x3+6x2+12x+8x^3 + 6x^2 + 12x + 8. Potęgi pierwszego składnika maleją od trzeciej do zerowej, a drugiego rosną od zerowej do trzeciej.

Używasz go przy rozwijaniu wyrażeń, w rachunkach w pamięci, na przykład 11311^3, oraz od końca, gdy trzeba rozpoznać sześcian sumy w rozwiniętym wielomianie. To dalszy ciąg kwadratu sumy.

Skąd się bierze ten wzór?

Zapisz sześcian jako kwadrat razy jeszcze jeden nawias i skorzystaj z kwadratu sumy. Potem rozdziel mnożenie na dwa składniki.

  1. (a+b)3=(a+b)(a2+2ab+b2)(a + b)^3 = (a + b)(a^2 + 2ab + b^2)
  2. =a3+2a2b+ab2+a2b+2ab2+b3= a^3 + 2a^2b + ab^2 + a^2b + 2ab^2 + b^3
  3. =a3+3a2b+3ab2+b3= a^3 + 3a^2b + 3ab^2 + b^3

Wyrazy mieszane łączą się: 2a2b+a2b=3a2b2a^2b + a^2b = 3a^2b i ab2+2ab2=3ab2ab^2 + 2ab^2 = 3ab^2. Stąd współczynniki 1, 3, 3, 1. To czwarty wiersz trójkąta Pascala.

Widać to też na kostkach. Weź sześcian o boku 3, zbudowany z 27 małych kostek, i podziel bok na a=2a = 2 i b=1b = 1. Sześcian rozpada się na cztery rodzaje części.

Jak rozwijać sześcian sumy krok po kroku

Rozwiniemy (2x+3)3(2x + 3)^3. Pierwszy składnik ma współczynnik, więc przy każdej potędze trzeba uważać, żeby podnieść do niej całą liczbę, a nie samą zmienną. Tych samych pięciu kroków użyjesz w każdym sześcianie sumy.

Zadanie (2x+3)3(2x + 3)^3 8x3 i 278x^3 \text{ i } 27 36x236x^2 54x54x
  1. Wskaż a i b

    W nawiasie jest suma, więc wzór pasuje: a=2xa = 2x i b=3b = 3. Idziemy pierwszą ścieżką. Pozostałe dwie opisują kolumny obok.

    (a+b)3(a + b)^3 Suma w nawiasie

    Nasze równanie: a=2x, b=3a = 2x, \ b = 3

    Cztery wyrazy ze znakami plus:

    (a+b)3=a3+3a2b+3ab2+b3(a + b)^3 = a^3 + 3a^2b + 3ab^2 + b^3

    Rozwiązanie krok po kroku: krok 2

    (a−b)3(a - b)^3 Różnica w nawiasie

    Znaki na przemian:

    (a−b)3=a3−3a2b+3ab2−b3(a - b)^3 = a^3 - 3a^2b + 3ab^2 - b^3

    Dalej: sześcian różnicy

    (a+b)2(a + b)^2 Druga potęga

    Trzy wyrazy zamiast czterech:

    (a+b)2=a2+2ab+b2(a + b)^2 = a^2 + 2ab + b^2

    Dalej: kwadrat sumy

  2. Policz sześciany obu składników

    Pierwszy i ostatni wyraz to a3a^3 i b3b^3. Podnoś do trzeciej potęgi całe 2x2x, razem z dwójką.

    1. a3=(2x)3=23⋅x3a^3 = (2x)^3 = 2^3 \cdot x^3
    2. a3=8x3,b3=27a^3 = 8x^3, \quad b^3 = 27
  3. Policz pierwszy wyraz mieszany

    Pierwszy wyraz mieszany to 3a2b3a^2b. Podnieś aa do kwadratu, pomnóż przez bb i przez 3.

    1. 3a2b=3⋅(2x)2⋅33a^2b = 3 \cdot (2x)^2 \cdot 3
    2. =3⋅4x2⋅3= 3 \cdot 4x^2 \cdot 3
    3. 3a2b=36x23a^2b = 36x^2
  4. Policz drugi wyraz mieszany

    Drugi wyraz mieszany to 3ab23ab^2. Tym razem do kwadratu podnosisz bb.

    1. 3ab2=3⋅2x⋅323ab^2 = 3 \cdot 2x \cdot 3^2
    2. =3⋅2x⋅9= 3 \cdot 2x \cdot 9
    3. 3ab2=54x3ab^2 = 54x
  5. Złóż wynik i sprawdź go

    Wstaw cztery policzone wyrazy w kolejności ze wzoru.

    1. (2x+3)3=8x3+36x2+54x+27(2x + 3)^3 = 8x^3 + 36x^2 + 54x + 27

    Odpowiedź: 8x3+36x2+54x+278x^3 + 36x^2 + 54x + 27.

Więcej przykładów

Najpierw rozwiąż każde zadanie sam, a dopiero potem porównaj wynik z rozwiązaniem.

Przykład 1. Podstawowe rozwinięcie

Rozwiń (x+2)3(x + 2)^3.

Przykład 2. Rachunek w pamięci

Oblicz 11311^3 wzorem na sześcian sumy.

Przykład 3. Dwie zmienne

Rozwiń (2x+3y)3(2x + 3y)^3.

Przykład 4. Ułamek jako drugi składnik

Rozwiń (x+12)3\left(x + \tfrac{1}{2}\right)^3.

Przykład 5. Wzór w drugą stronę

Zapisz x3+6x2+12x+8x^3 + 6x^2 + 12x + 8 jako sześcian sumy.

Najczęstsze błędy

Unikaj ich w każdym zadaniu z sześcianem sumy.

Przypadki szczególne

Kilka sytuacji przewija się w zadaniach tak często, że warto znać ich wynik na pamięć.

Drugi składnik równy 1 (a+1)3=a3+3a2+3a+1\displaystyle (a + 1)^3 = a^3 + 3a^2 + 3a + 1
Jedynka znika z wyrazów mieszanych. Na przykład (x+1)3=x3+3x2+3x+1(x + 1)^3 = x^3 + 3x^2 + 3x + 1.
Dwa takie same składniki (a+a)3=8a3\displaystyle (a + a)^3 = 8a^3
Z lewej jest (2a)3=8a3(2a)^3 = 8a^3, a z prawej a3+3a3+3a3+a3=8a3a^3 + 3a^3 + 3a^3 + a^3 = 8a^3. Oba rachunki dają to samo.
Różnica w nawiasie (a−b)3=a3−3a2b+3ab2−b3\displaystyle (a - b)^3 = a^3 - 3a^2b + 3ab^2 - b^3
Podstaw −b-b za bb. Znaki zmieniają się na przemian: plus, minus, plus, minus. Szczegóły są na stronie o sześcianie różnicy.
Współczynniki z trójkąta Pascala 1, 3, 3, 1\displaystyle 1, \ 3, \ 3, \ 1
To czwarty wiersz trójkąta Pascala. Dla drugiej potęgi są to 1, 2, 1, dla czwartej 1, 4, 6, 4, 1.

Gdzie jeszcze przydaje się sześcian sumy

Pytania i odpowiedzi

Masz pytanie do tego wzoru albo przykładu? Zadaj je tutaj. Odpowiadają inni użytkownicy i redakcja.

Twoje pytanie

Szukaj wzoru

Wpisz nazwę wzoru. Polskie znaki są opcjonalne. Strzałkami wybierzesz wynik, Enter go otworzy.