Sześcian różnicy

Różnica podniesiona do trzeciej potęgi rozwija się tak jak sześcian sumy, tylko znaki przy wyrazach idą na przemian: plus, minus, plus, minus. Współczynniki zostają te same, 1, 3, 3, 1.

(a−b)3=a3−3a2b+3ab2−b3(a - b)^3 = a^3 - 3a^2b + 3ab^2 - b^3

sześcian sumy

(a+b)3=a3+3a2b+3ab2+b3(a + b)^3 = a^3 + 3a^2b + 3ab^2 + b^3

liczby w pamięci

93=(10−1)3=7299^3 = (10 - 1)^3 = 729

to nie różnica sześcianów

(a−b)3≠a3−b3(a - b)^3 \neq a^3 - b^3
aa i bb to dowolne liczby albo wyrażenia. Wzór jest też w tablicach maturalnych CKE.

Czym jest sześcian różnicy?

To różnica dwóch składników podniesiona do trzeciej potęgi, na przykład (x−3)3(x - 3)^3. Wzór rozwija ją na cztery wyrazy: x3−9x2+27x−27x^3 - 9x^2 + 27x - 27. Pierwszy i ostatni wyraz to sześciany składników, a dwa środkowe mają współczynnik 3.

Wzór jest bliźniakiem sześcianu sumy. Przydaje się przy rozwijaniu wyrażeń, w rachunkach w pamięci (na przykład 93=(10−1)39^3 = (10 - 1)^3) i od końca, gdy trzeba rozpoznać sześcian różnicy w rozwiniętym wielomianie.

Skąd się bierze ten wzór?

Najkrócej: podstaw −b-b za bb we wzorze na sześcian sumy. Nieparzyste potęgi liczby ujemnej są ujemne, a parzyste dodatnie, więc znaki idą na przemian.

  1. (a−b)3=(a+(−b))3(a - b)^3 = (a + (-b))^3
  2. =a3+3a2(−b)+3a(−b)2+(−b)3= a^3 + 3a^2(-b) + 3a(-b)^2 + (-b)^3
  3. =a3−3a2b+3ab2−b3= a^3 - 3a^2b + 3ab^2 - b^3

Widać to też na kostkach. Weź sześcian 3 na 3 na 3 z 27 kostek i odejmij od jego boku b=1b = 1. Zostaje sześcian o boku 2, czyli 8 kostek. Wzór liczy to w czterech krokach.

Jak rozwijać sześcian różnicy krok po kroku

Rozwiniemy (3x−2)3(3x - 2)^3. Drugi składnik odejmujesz, więc dwa z czterech wyrazów mają minus. Tych samych pięciu kroków użyjesz w każdym sześcianie różnicy.

Zadanie (3x−2)3(3x - 2)^3 27x3 i −827x^3 \text{ i } -8 −54x2-54x^2 36x36x
  1. Wskaż a i b oraz sprawdź znak

    W nawiasie jest różnica, więc a=3xa = 3x i b=2b = 2. Idziemy pierwszą ścieżką. Pozostałe dwie opisują kolumny obok.

    (a−b)3(a - b)^3 Różnica w nawiasie

    Nasze równanie: a=3x, b=2a = 3x, \ b = 2

    Znaki na przemian:

    (a−b)3=a3−3a2b+3ab2−b3(a - b)^3 = a^3 - 3a^2b + 3ab^2 - b^3

    Rozwiązanie krok po kroku: krok 2

    (a+b)3(a + b)^3 Suma w nawiasie

    Wszystkie znaki plus:

    (a+b)3=a3+3a2b+3ab2+b3(a + b)^3 = a^3 + 3a^2b + 3ab^2 + b^3

    Dalej: sześcian sumy

    a−(−b)a - (-b) Odejmowanie liczby ujemnej

    To jest suma w przebraniu:

    (x−(−2))3=(x+2)3(x - (-2))^3 = (x + 2)^3

    Więcej: przypadki szczególne

  2. Policz sześciany obu składników

    Pierwszy wyraz to a3a^3, ostatni to −b3-b^3. Minus stoi przed całym wyrazem, więc b3b^3 liczysz osobno i dopiero odejmujesz.

    1. a3=(3x)3=27x3a^3 = (3x)^3 = 27x^3
    2. −b3=−23=−8-b^3 = -2^3 = -8
  3. Policz pierwszy wyraz mieszany

    Pierwszy wyraz mieszany to −3a2b-3a^2b. Minus jest we wzorze, a samo b=2b = 2 podstawiasz ze znakiem plus.

    1. −3a2b=−3⋅(3x)2⋅2-3a^2b = -3 \cdot (3x)^2 \cdot 2
    2. =−3⋅9x2⋅2= -3 \cdot 9x^2 \cdot 2
    3. −3a2b=−54x2-3a^2b = -54x^2
  4. Policz drugi wyraz mieszany

    Drugi wyraz mieszany to +3ab2+3ab^2. Znak jest plus, bo kwadrat nie ma znaku, który mógłby zmienić wynik.

    1. 3ab2=3⋅3x⋅223ab^2 = 3 \cdot 3x \cdot 2^2
    2. =3⋅3x⋅4= 3 \cdot 3x \cdot 4
    3. 3ab2=36x3ab^2 = 36x
  5. Złóż wynik i sprawdź go

    Wstaw cztery wyrazy w kolejności ze wzorem.

    1. (3x−2)3=27x3−54x2+36x−8(3x - 2)^3 = 27x^3 - 54x^2 + 36x - 8

    Odpowiedź: 27x3−54x2+36x−827x^3 - 54x^2 + 36x - 8.

Więcej przykładów

Najpierw rozwiąż każde zadanie sam, a dopiero potem porównaj wynik z rozwiązaniem.

Przykład 1. Podstawowe rozwinięcie

Rozwiń (x−3)3(x - 3)^3.

Przykład 2. Rachunek w pamięci

Oblicz 939^3 wzorem na sześcian różnicy.

Przykład 3. Współczynnik przy zmiennej

Rozwiń (2x−1)3(2x - 1)^3.

Przykład 4. Dwie zmienne

Rozwiń (3x−2y)3(3x - 2y)^3.

Przykład 5. Wzór w drugą stronę

Zapisz 8x3−12x2+6x−18x^3 - 12x^2 + 6x - 1 jako sześcian różnicy.

Najczęstsze błędy

Unikaj ich w każdym zadaniu z sześcianem różnicy.

Przypadki szczególne

Kilka sytuacji przewija się w zadaniach tak często, że warto znać ich wynik na pamięć.

Drugi składnik równy 1 (a−1)3=a3−3a2+3a−1\displaystyle (a - 1)^3 = a^3 - 3a^2 + 3a - 1
Jedynka znika z wyrazów mieszanych. Na przykład (x−1)3=x3−3x2+3x−1(x - 1)^3 = x^3 - 3x^2 + 3x - 1.
Dwa takie same składniki (a−a)3=0\displaystyle (a - a)^3 = 0
Różnica jest zerem. Wzór się zgadza: a3−3a3+3a3−a3=0a^3 - 3a^3 + 3a^3 - a^3 = 0.
Odejmowanie liczby ujemnej (a−(−b))3=(a+b)3\displaystyle (a - (-b))^3 = (a + b)^3
Dwa minusy dają plus, więc to sześcian sumy. Na przykład (x−(−2))3=(x+2)3=x3+6x2+12x+8(x - (-2))^3 = (x + 2)^3 = x^3 + 6x^2 + 12x + 8.
Różnica sześcianów to coś innego a3−b3=(a−b)(a2+ab+b2)\displaystyle a^3 - b^3 = (a - b)(a^2 + ab + b^2)
Sześcian różnicy i różnica sześcianów to dwa różne wyrażenia. (a−b)3≠a3−b3(a - b)^3 \neq a^3 - b^3, a drugie wyrażenie opisuje osobny wzór.

Gdzie jeszcze przydaje się sześcian różnicy

Pytania i odpowiedzi

Masz pytanie do tego wzoru albo przykładu? Zadaj je tutaj. Odpowiadają inni użytkownicy i redakcja.

Twoje pytanie

Szukaj wzoru

Wpisz nazwę wzoru. Polskie znaki są opcjonalne. Strzałkami wybierzesz wynik, Enter go otworzy.