Całka z funkcji wykładniczej ex

Funkcja exe^x jest swoją własną całką, tak jak jest swoją pochodną. Gdy w wykładniku stoi axax, wynik dzielisz jeszcze przez aa.

∫ex dx=ex+C\int e^x \, dx = e^x + C

wykładnik ax

∫eax dx=1a eax+C\int e^{ax} \, dx = \dfrac{1}{a}\,e^{ax} + C

wykładnik ujemny

∫e−x dx=−e−x+C\int e^{-x} \, dx = -e^{-x} + C

całka oznaczona

∫01ex dx=e−1\int_0^1 e^x \, dx = e - 1
e≈2,718e \approx 2{,}718 to podstawa logarytmu naturalnego, a CC to stała całkowania. Wzór wynika z tego, że (ex)′=ex(e^x)' = e^x.

Dlaczego całka z eˣ to eˣ?

Pochodna funkcji exe^x to ona sama, więc exe^x jest też swoją funkcją pierwotną. Na wykresie widać to jako pole: obszar pod krzywą na lewo od punktu xx ma pole równe wysokości wykresu w tym punkcie.

−3 −2 −1 1 1 2 3 x y
Zacieniony obszar ciągnie się w lewo bez końca, ale krzywa szybko przytula się do osi, więc pole jest skończone. Wynosi ee, tyle samo co wysokość wykresu w x=1x = 1.

Wynik zawsze możesz sprawdzić pochodną. Stała CC znika przy różniczkowaniu:

  1. (ex+C)′=ex+0=ex(e^x + C)' = e^x + 0 = e^x

Jak liczyć całkę z funkcji eˣ krok po kroku

Obliczymy całkę oznaczoną ∫0ln⁡2(e2x−ex) dx\int_0^{\ln 2} (e^{2x} - e^x) \, dx. Górna granica jest logarytmem, więc na końcu przyda się eln⁡a=ae^{\ln a} = a.

Zadanie ∫0ln⁡2(e2x−ex) dx\int_0^{\ln 2} (e^{2x} - e^x) \, dx ∫e2x dx−∫ex dx\int e^{2x}\,dx - \int e^x\,dx 12e2x,  ex\tfrac{1}{2}e^{2x},\; e^x F(x)=12e2x−exF(x) = \tfrac{1}{2}e^{2x} - e^x
  1. Rozdziel całkę na składniki

    Całka różnicy to różnica całek. Każdy składnik ma inny wykładnik, więc liczysz je osobno.

    1. ∫(e2x−ex) dx=∫e2x dx−∫ex dx\int (e^{2x} - e^x) \, dx = \int e^{2x} \, dx - \int e^x \, dx

    eaxe^{ax} Wykładnik ax

    Nasz składnik: e2xe^{2x}

    1a eax+C\tfrac{1}{a}\,e^{ax} + C

    Wykładnik zostaje, a wynik dzielisz przez aa.

    axa^x Inna podstawa

    axln⁡a+C\dfrac{a^x}{\ln a} + C

    Dla podstawy innej niż ee dzielisz przez jej logarytm.

    Więcej: całka z funkcji a do x

    xex^e Potęga

    xe+1e+1+C\dfrac{x^{e+1}}{e + 1} + C

    Gdy zmienna stoi w podstawie, a liczba w wykładniku, to zwykła potęga.

    Więcej: całka z funkcji potęgowej

  2. Policz całki składników

    Dla e2xe^{2x} użyj wzoru z a=2a = 2. Całka z exe^x to exe^x.

    1. ∫e2x dx=12 e2x\displaystyle \int e^{2x} \, dx = \frac{1}{2}\,e^{2x}
    2. ∫ex dx=ex\int e^x \, dx = e^x
  3. Zapisz funkcję pierwotną

    Odejmij wyniki. W całce oznaczonej stała CC się skraca, więc jej nie piszesz.

    1. F(x)=12 e2x−ex\displaystyle F(x) = \frac{1}{2}\,e^{2x} - e^x
  4. Wstaw granice całkowania

    Z twierdzenia Newtona-Leibniza całka to F(ln⁡2)−F(0)F(\ln 2) - F(0). W górnej granicy e2ln⁡2=eln⁡4=4e^{2\ln 2} = e^{\ln 4} = 4 i eln⁡2=2e^{\ln 2} = 2, a w dolnej e0=1e^0 = 1.

    1. F(ln⁡2)=12⋅4−2=0\displaystyle F(\ln 2) = \frac{1}{2} \cdot 4 - 2 = 0
    2. F(0)=12⋅1−1=−12\displaystyle F(0) = \frac{1}{2} \cdot 1 - 1 = -\frac{1}{2}
    3. ∫0ln⁡2(e2x−ex) dx=0−(−12)=12\displaystyle \int_0^{\ln 2} (e^{2x} - e^x) \, dx = 0 - \left(-\frac{1}{2}\right) = \frac{1}{2}
    Wykres y=e2x−exy = e^{2x} - e^x z wyróżnioną częścią nad przedziałem [0; ln⁡2][0;\, \ln 2]. Pole pod tą częścią to 12\tfrac{1}{2}.

    Odpowiedź: ∫0ln⁡2(e2x−ex) dx=12\int_0^{\ln 2} (e^{2x} - e^x) \, dx = \tfrac{1}{2}.

Więcej przykładów

Najpierw rozwiąż każde zadanie sam, a dopiero potem porównaj wynik z rozwiązaniem.

Przykład 1. Wyrażenie mieszane

Oblicz całkę ∫(4ex−3x2+2) dx\int (4e^x - 3x^2 + 2) \, dx.

Przykład 2. Wykładnik 3x

Oblicz całkę ∫e3x dx\int e^{3x} \, dx.

Przykład 3. Całka oznaczona

Oblicz całkę ∫02ex dx\int_0^2 e^x \, dx.

Przykład 4. Wykładnik ujemny

Oblicz całkę ∫01e−x dx\int_0^1 e^{-x} \, dx.

Przykład 5. Wykładnik z przesunięciem

Oblicz całkę ∫e2x+1 dx\int e^{2x + 1} \, dx.

Najczęstsze błędy

Unikaj ich w każdym zadaniu, w którym pod całką stoi funkcja wykładnicza.

Przypadki szczególne

Wszystkie wynikają z tego, że pochodna eax+be^{ax + b} to a eax+ba\,e^{ax + b}.

Wykładnik liniowy ∫eax dx=1a eax+C\displaystyle \int e^{ax} \, dx = \frac{1}{a}\,e^{ax} + C
Dla a≠0a \neq 0. Dzielenie przez aa kasuje mnożnik, który pojawia się przy różniczkowaniu.
Wykładnik ujemny ∫e−x dx=−e−x+C\displaystyle \int e^{-x} \, dx = -e^{-x} + C
Przypadek a=−1a = -1. Funkcja e−xe^{-x} opisuje na przykład rozpad promieniotwórczy i stygnięcie.
Wykładnik z przesunięciem ∫eax+b dx=1a eax+b+C\displaystyle \int e^{ax + b} \, dx = \frac{1}{a}\,e^{ax + b} + C
Liczba bb nie wpływa na wynik, bo eax+b=eb⋅eaxe^{ax + b} = e^b \cdot e^{ax}, a ebe^b to zwykła stała.
Pole aż do minus nieskończoności ∫−∞aex dx=ea\displaystyle \int_{-\infty}^{a} e^x \, dx = e^a
Dla t→−∞t \to -\infty wartość ete^t dąży do zera, więc zostaje eae^a. To pole z figury na górze strony.

Powiązane wzory

Pytania i odpowiedzi

Masz pytanie do tego wzoru albo przykładu? Zadaj je tutaj. Odpowiadają inni użytkownicy i redakcja.

Twoje pytanie

Szukaj wzoru

Wpisz nazwę wzoru. Polskie znaki są opcjonalne. Strzałkami wybierzesz wynik, Enter go otworzy.