Miara kąta wewnętrznego wielokąta foremnego

W wielokącie foremnym wszystkie kąty są równe. Jeden kąt to więc suma kątów wielokąta podzielona przez liczbę kątów, czyli przez liczbę boków nn.

α=(n−2)⋅180∘n\alpha = \frac{(n - 2) \cdot 180^\circ}{n}

kąt zewnętrzny

β=360∘n=180∘−α\displaystyle \beta = \frac{360^\circ}{n} = 180^\circ - \alpha

liczba boków, gdy znasz kąt

n=360∘180∘−α\displaystyle n = \frac{360^\circ}{180^\circ - \alpha}

ten sam wzór inaczej

α=180∘−360∘n\displaystyle \alpha = 180^\circ - \frac{360^\circ}{n}
nn to liczba boków wielokąta foremnego, czyli takiego, który ma wszystkie boki i wszystkie kąty równe. α\alpha to jego kąt wewnętrzny, a β\beta kąt zewnętrzny, który dopełnia go do 180°.

Skąd się bierze wzór na kąt wielokąta foremnego?

Przekątne z jednego wierzchołka dzielą każdy wielokąt o nn bokach na n−2n - 2 trójkąty, więc jego kąty mają razem (n−2)⋅180∘(n - 2) \cdot 180^\circ. W wielokącie foremnym tę sumę dzieli się po równo między nn kątów.

Sześciokąt foremny dzieli się na 4 trójkąty, więc ma razem 720°, a każdy z jego sześciu kątów ma 120°.

Cztery trójkąty dają 4⋅180∘=720∘4 \cdot 180^\circ = 720^\circ. Sześć równych kątów ma więc po 120∘120^\circ.

Kąty wewnętrzne najczęściej spotykanych wielokątów foremnych, w górnym wierszu liczba boków:

Kąt wewnętrzny wielokąta foremnego o n bokach
33 44 55 66 77 88 99 1010 1212
60∘60^\circ 90∘90^\circ 108∘108^\circ 120∘120^\circ ≈128,6∘\approx 128{,}6^\circ 135∘135^\circ 140∘140^\circ 144∘144^\circ 150∘150^\circ

Jak wyznaczyć liczbę boków z kąta wielokąta foremnego

Kąt wewnętrzny pewnego wielokąta foremnego ma 140°. Ile boków ma ten wielokąt? Tym razem wzór czytamy od końca: znamy kąt, a szukamy nn.

Dane α=140∘\alpha = 140^\circ 180n−360=140n180n - 360 = 140n n=9n = 9
  1. Wpisz kąt do wzoru

    Wielokąt jest foremny, więc wszystkie jego kąty mają po 140°, a wzór można zastosować.

    1. (n−2)⋅180∘n=140∘\displaystyle \frac{(n - 2) \cdot 180^\circ}{n} = 140^\circ
  2. Pozbądź się ułamka

    Pomnóż obie strony przez nn i wymnóż nawias. Jednostki pomijamy, bo po obu stronach są stopnie.

    1. (n−2)⋅180=140n(n - 2) \cdot 180 = 140n
    2. 180n−360=140n180n - 360 = 140n
  3. Wyznacz liczbę boków

    Przenieś wyrazy z nn na jedną stronę.

    1. 40n=36040n = 360
    2. n=9n = 9
    Dziewięciokąt foremny. Przy górnym wierzchołku kąt wewnętrzny 140° i kąt zewnętrzny 40° między przedłużonym bokiem a następnym bokiem.
  4. Sprawdź wynik

    Wstaw n=9n = 9 do wzoru:

    1. 7⋅180∘9=1260∘9=140∘\displaystyle \frac{7 \cdot 180^\circ}{9} = \frac{1260^\circ}{9} = 140^\circ

    Szybciej pójdzie z kątem zewnętrznym. Obchodząc wielokąt dookoła, skręcasz w każdym wierzchołku o kąt zewnętrzny, a po pełnym okrążeniu obracasz się o 360°. W wielokącie foremnym te skręty są równe, więc:

    1. β=180∘−140∘=40∘\beta = 180^\circ - 140^\circ = 40^\circ
    2. n=360∘:40∘=9n = 360^\circ : 40^\circ = 9

    Odpowiedź: wielokąt ma 9 boków, to dziewięciokąt foremny.

Więcej przykładów

Najpierw rozwiąż każde zadanie sam, a dopiero potem porównaj wynik z rozwiązaniem.

Przykład 1. Kąt pięciokąta foremnego

Oblicz miarę kąta wewnętrznego pięciokąta foremnego.

Przykład 2. Kąt ośmiokąta foremnego

Znak drogowy „stop” ma kształt ośmiokąta foremnego. Oblicz miarę jego kąta wewnętrznego.

Przykład 3. Liczba boków z kąta 150°

Kąt wewnętrzny wielokąta foremnego ma 150°. Ile boków ma ten wielokąt?

Przykład 4. Parkiet z sześciokątów

Czy płaszczyznę da się wyłożyć samymi sześciokątami foremnymi bez przerw i bez nakładania się? A samymi pięciokątami foremnymi?

Przykład 5. Kąt dziesięciokąta foremnego

Oblicz kąt wewnętrzny i kąt zewnętrzny dziesięciokąta foremnego.

Najczęstsze błędy

Unikaj ich w każdym zadaniu z kątem wielokąta foremnego.

Przypadki szczególne

Trzy wielokąty foremne warto znać na pamięć.

Trójkąt równoboczny n=3  ⇒  α=60∘\displaystyle n = 3 \;\Rightarrow\; \alpha = 60^\circ
Najmniejszy wielokąt foremny i najmniejszy możliwy kąt wewnętrzny wielokąta foremnego.
Kwadrat n=4  ⇒  α=90∘\displaystyle n = 4 \;\Rightarrow\; \alpha = 90^\circ
Kąt wewnętrzny i zewnętrzny są równe, bo oba mają po 90°.
Sześciokąt foremny n=6  ⇒  α=120∘\displaystyle n = 6 \;\Rightarrow\; \alpha = 120^\circ
Odcinki ze środka do wierzchołków dzielą go na 6 trójkątów równobocznych. Każdy kąt sześciokąta składa się z dwóch kątów po 60°.
Bardzo dużo boków n→∞  ⇒  α→180∘\displaystyle n \to \infty \;\Rightarrow\; \alpha \to 180^\circ
Kąt zewnętrzny 360∘:n360^\circ : n maleje do zera, więc kąt wewnętrzny zbliża się do 180°, ale nigdy go nie osiąga. Wielokąt coraz bardziej przypomina okrąg.

Gdzie jeszcze przydaje się ten wzór

Pytania i odpowiedzi

Masz pytanie do tego wzoru albo przykładu? Zadaj je tutaj. Odpowiadają inni użytkownicy i redakcja.

Twoje pytanie

Szukaj wzoru

Wpisz nazwę wzoru. Polskie znaki są opcjonalne. Strzałkami wybierzesz wynik, Enter go otworzy.