Współrzędne wektora

Współrzędne wektora mówią, o ile trzeba przesunąć się w poziomie i w pionie, żeby dojść od jego początku do końca. Liczysz je jako koniec minus początek.

AB→=[x2−x1,  y2−y1]\overrightarrow{AB} = [x_2 - x_1,\; y_2 - y_1]

na przykład

A(1,2),  B(4,6)  ⇒  [3,4]A(1, 2),\; B(4, 6) \;\Rightarrow\; [3, 4]

wektor przeciwny

BA→=−AB→\overrightarrow{BA} = -\overrightarrow{AB}

koniec wektora

B=(x1+vx,  y1+vy)B = (x_1 + v_x,\; y_1 + v_y)
A(x1,y1)A(x_1, y_1) to początek wektora, a B(x2,y2)B(x_2, y_2) jego koniec. Wektor zapisujesz w nawiasie kwadratowym, punkt w okrągłym.

Skąd się bierze ten wzór?

Wektor AB→\overrightarrow{AB} to przesunięcie z punktu AA do punktu BB. W poziomie pokonujesz drogę od x1x_1 do x2x_2, w pionie od y1y_1 do y2y_2. Długość takiej drogi z uwzględnieniem kierunku to różnica „gdzie jestem na końcu” minus „skąd startuję”:

  1. vx=x2−x1,vy=y2−y1v_x = x_2 - x_1, \qquad v_y = y_2 - y_1

Znak niesie kierunek: dodatnia pierwsza współrzędna oznacza ruch w prawo, ujemna w lewo. Druga współrzędna mówi w ten sam sposób o ruchu w górę i w dół.

1 2 3 4 6 7 8 2 3 4 5 x y
Wektor AB→\overrightarrow{AB} to przesunięcie o x2−x1x_2 - x_1 w poziomie i y2−y1y_2 - y_1 w pionie. Tutaj o 4 kratki w prawo i 3 w górę, więc AB→=[4,3]\overrightarrow{AB} = [4, 3].

Jak obliczyć współrzędne wektora krok po kroku

Obliczymy współrzędne wektora AB→\overrightarrow{AB} dla punktów A(−3,4)A(-3, 4) i B(2,−1)B(2, -1).

Dane A(−3, 4),  B(2, −1)A(-3,\, 4),\; B(2,\, -1) vx=5v_x = 5 vy=−5v_y = -5
  1. Ustal, który punkt jest początkiem

    W zapisie AB→\overrightarrow{AB} pierwsza litera to początek, druga to koniec. Wypisz współrzędne obu punktów.

    Współrzędne początku A i końca B
    x1x_1 y1y_1 x2x_2 y2y_2
    −3-3 44 22 −1-1

    A,B→AB→A, B \to \overrightarrow{AB} Znasz początek i koniec

    Nasze punkty: A(−3,4),  B(2,−1)A(-3, 4),\; B(2, -1)

    Odejmujesz współrzędne początku od współrzędnych końca.

    A,v⃗→BA, \vec{v} \to B Znasz początek i wektor

    B=(x1+vx,  y1+vy)B = (x_1 + v_x,\; y_1 + v_y)

    Do początku dodajesz współrzędne wektora.

    Więcej: przykład 4

    BA→\overrightarrow{BA} Wektor w drugą stronę

    BA→=[−vx,  −vy]\overrightarrow{BA} = [-v_x,\; -v_y]

    Zamiana początku z końcem zmienia znaki obu współrzędnych.

    Więcej: przykład 3

  2. Policz pierwszą współrzędną

    Od odciętej końca odejmij odciętą początku. Liczbę ujemną weź w nawias.

    1. vx=x2−x1=2−(−3)v_x = x_2 - x_1 = 2 - (-3)
    2. vx=5v_x = 5
  3. Policz drugą współrzędną

    Tak samo z rzędnymi: koniec minus początek.

    1. vy=y2−y1=−1−4v_y = y_2 - y_1 = -1 - 4
    2. vy=−5v_y = -5
  4. Zapisz wektor

    Zapisz obie współrzędne w nawiasie kwadratowym, w kolejności: najpierw poziom, potem pion.

    1. AB→=[5,  −5]\overrightarrow{AB} = [5,\; -5]
    −4 −3 −2 −1 3 4 −2 −1 2 3 5 x y
    Z AA do BB idziesz 5 kratek w prawo i 5 w dół, czyli o [5,−5][5, -5].

    Odpowiedź: AB→=[5,−5]\overrightarrow{AB} = [5, -5].

Więcej przykładów

Najpierw rozwiąż każde zadanie sam, a dopiero potem porównaj wynik z rozwiązaniem.

Przykład 1. Wektor między dwoma punktami

Wyznacz współrzędne wektora AB→\overrightarrow{AB} dla A(2,5)A(2, 5) i B(7,9)B(7, 9).

Przykład 2. Czy wektory są równe?

Sprawdź, czy wektory AB→\overrightarrow{AB} i CD→\overrightarrow{CD} są równe, gdy A(1,1)A(1, 1), B(4,3)B(4, 3), C(−2,0)C(-2, 0), D(1,2)D(1, 2).

Przykład 3. Wektor przeciwny

Dla C(1,3)C(1, 3) i D(4,7)D(4, 7) wyznacz wektory CD→\overrightarrow{CD} i DC→\overrightarrow{DC}.

Przykład 4. Koniec wektora

Wektor MN→=[5,3]\overrightarrow{MN} = [5, 3] zaczyna się w punkcie M(2,−1)M(2, -1). Wyznacz punkt NN.

Przykład 5. Czwarty wierzchołek równoległoboku

Punkty A(1,1)A(1, 1), B(5,2)B(5, 2) i C(6,5)C(6, 5) to kolejne wierzchołki równoległoboku ABCDABCD. Wyznacz DD.

Najczęstsze błędy

Unikaj ich w każdym zadaniu ze współrzędnymi wektora.

Przypadki szczególne

W tych sytuacjach jedna lub obie współrzędne wektora od razu się upraszczają.

Wektor od początku układu OP→=[x,y]\displaystyle \overrightarrow{OP} = [x, y]
Gdy początkiem jest O(0,0)O(0, 0), współrzędne wektora są równe współrzędnym punktu P(x,y)P(x, y).
Wektor poziomy [x2−x1,  0]\displaystyle [x_2 - x_1,\; 0]
Punkty o tej samej rzędnej dają wektor bez ruchu w pionie, np. od (2,5)(2, 5) do (7,5)(7, 5) wektor [5,0][5, 0].
Wektor pionowy [0,  y2−y1]\displaystyle [0,\; y_2 - y_1]
Punkty o tej samej odciętej dają wektor bez ruchu w poziomie, np. od (3,1)(3, 1) do (3,6)(3, 6) wektor [0,5][0, 5].
Wektor zerowy AA→=[0,0]\displaystyle \overrightarrow{AA} = [0, 0]
Początek i koniec w tym samym punkcie. Taki wektor ma długość 0 i nie ma kierunku.

Powiązane wzory

Pytania i odpowiedzi

Masz pytanie do tego wzoru albo przykładu? Zadaj je tutaj. Odpowiadają inni użytkownicy i redakcja.

Twoje pytanie

Szukaj wzoru

Wpisz nazwę wzoru. Polskie znaki są opcjonalne. Strzałkami wybierzesz wynik, Enter go otworzy.