Równanie Ax+By+C=0 opisuje każdą prostą na płaszczyźnie, także pionową, której nie zapiszesz jako y=ax+b. Gdy B=0, łatwo z niego przejść do postaci kierunkowej i odczytać nachylenie.
Ax+By+C=0
B=0postać kierunkowa
y=−BAx−BC
B=0współczynnik kierunkowy
a=−BA
B=0prosta pionowa
x=−AC
A, B i C to liczby rzeczywiste, przy czym A i B nie mogą być jednocześnie równe zero. A stoi przy x, B przy y, a C to wyraz wolny.
Czym jest postać ogólna?
To równanie prostej, w którym wszystkie wyrazy stoją po lewej stronie, a po prawej zostaje zero. Punkt leży na prostej wtedy, gdy po podstawieniu jego współrzędnych lewa strona wychodzi równa zero.
Postać kierunkoway=ax+b opisuje tylko wykresy funkcji, więc pomija proste pionowe. Postać ogólna obejmuje wszystkie proste. Korzysta z niej też wzór na odległość punktu od prostej, dlatego w geometrii analitycznej warto umieć przechodzić z jednej postaci do drugiej.
Jak pracować z postacią ogólną krok po kroku
Prosta ma równanie 2x+3y−6=0. Wyznaczymy jej współczynnik kierunkowy i punkty przecięcia z osiami, a potem ją narysujemy. Tych samych pięciu kroków użyjesz dla każdej prostej w postaci ogólnej.
Równanie2x+3y−6=0A=2,B=3,C=−6y=−32x+2(0,2),(3,0)
Odczytaj współczynniki A, B i C
Porównaj równanie z Ax+By+C=0. Każdy współczynnik bierzesz razem ze znakiem, który stoi przed nim.
Współczynniki równania 2x + 3y − 6 = 0
A
B
C
2
3
−6
Sprawdź, czy prosta jest pionowa
O tym, co zrobić dalej, decydują A i B. Najważniejsze jest B: tylko gdy B=0, da się wyznaczyć y. U nas A=2 i B=3, więc prosta jest ukośna. Dwa pozostałe przypadki pokazują przykłady 2 i 3 niżej na stronie.
A=0,B=0Prosta ukośna
Nasza prosta: B=3
Przejdź do postaci kierunkowej. Nachylenie da współczynnik
Te własności postaci ogólnej oszczędzają liczenia w zadaniach z kilkoma prostymi.
Prosta przez początek układuC=0⇒Ax+By=0
Punkt (0,0) spełnia równanie, więc prosta przez niego przechodzi.
Równanie pomnożone przez liczbęk⋅(Ax+By+C)=0,k=0
Pomnożenie obu stron przez liczbę różną od zera nie zmienia prostej. Równania 2x+3y−6=0 i 4x+6y−12=0 opisują tę samą prostą, dlatego postać ogólna nie jest jedna.
Proste równoległeA1B2−A2B1=0
Tak sprawdzisz równoległość bez przechodzenia do postaci kierunkowej. Działa także dla prostych pionowych, dla których współczynnika kierunkowego nie ma.
Proste prostopadłeA1A2+B1B2=0
Na przykład 2x+3y−6=0 i 3x−2y+1=0 są prostopadłe, bo 2⋅3+3⋅(−2)=0.