Pierwiastek z pierwiastka

Dwa pierwiastki jeden w drugim zamieniasz na jeden, a ich stopnie mnożysz: pierwiastek kwadratowy z sześciennego to pierwiastek szóstego stopnia. Nie dodajesz stopni, a mnożysz je.

amn=an⋅m\sqrt[n]{\sqrt[m]{a}} = \sqrt[n \cdot m]{a}

zapis potęgowy

amn=a1/(n⋅m)\sqrt[n]{\sqrt[m]{a}} = a^{1/(n \cdot m)}

kolejność nie ma znaczenia

amn=anm\sqrt[n]{\sqrt[m]{a}} = \sqrt[m]{\sqrt[n]{a}}

trzy pierwiastki

amnp=ap⋅n⋅m\sqrt[p]{\sqrt[n]{\sqrt[m]{a}}} = \sqrt[p \cdot n \cdot m]{a}
a≥0a \geq 0, a mm i nn to liczby naturalne większe od 1. Wzór jest też w tablicach maturalnych CKE.

Czym jest pierwiastek z pierwiastka?

To pierwiastek, pod którym stoi inny pierwiastek, na przykład 643\sqrt{\sqrt[3]{64}}. Wzór pozwala zastąpić taką parę jednym pierwiastkiem: 643=646\sqrt{\sqrt[3]{64}} = \sqrt[6]{64}. Stopień nowego pierwiastka to iloczyn obu stopni, 2⋅3=62 \cdot 3 = 6.

Zamiana przydaje się, gdy liczba pod pierwiastkiem jest potęgą. Wtedy jeden pierwiastek łatwo skrócić z wykładnikiem, a dwa pierwiastki wymagałyby dwóch rozkładów.

Skąd się bierze ten wzór?

Zapisz oba pierwiastki jako potęgi o wykładniku ułamkowym. Wewnętrzny pierwiastek to a1/ma^{1/m}, a zewnętrzny podnosi wynik do potęgi 1/n1/n. Przy potęgowaniu potęgi wykładniki się mnożą.

  1. amn=(a1/m)1/n\sqrt[n]{\sqrt[m]{a}} = \left(a^{1/m}\right)^{1/n}
  2. =a(1/m)⋅(1/n)=a1/(n⋅m)= a^{(1/m) \cdot (1/n)} = a^{1/(n \cdot m)}
  3. =an⋅m= \sqrt[n \cdot m]{a}

Wykładniki ułamkowe mnożą się jak ułamki: jedna nn-ta z jednej mm-tej to jedna nmnm-ta. Dlatego stopnie mnożysz, a nie dodajesz. Mnożenie jest przemienne, więc kolejność pierwiastków nie ma znaczenia. Zobacz to na 6464.

Jak liczyć pierwiastek z pierwiastka krok po kroku

Obliczymy 7293\sqrt{\sqrt[3]{729}}. Pod pierwiastkami stoi liczba 729, której rozkład na czynniki trzeba znaleźć, żeby skrócić pierwiastek z wykładnikiem. Tych samych pięciu kroków użyjesz w każdym takim zadaniu.

Zadanie 7293\sqrt{\sqrt[3]{729}} 7296\sqrt[6]{729} 363^6 33
  1. Sprawdź liczbę pod pierwiastkami

    Pod pierwiastkiem kwadratowym nie może stać liczba ujemna. U nas liczba 729 jest dodatnia, więc wzór działa. Idziemy pierwszą ścieżką. Pozostałe dwie opisują kolumny obok.

    amn\sqrt[n]{\sqrt[m]{a}} Dwa pierwiastki, a ≥ 0

    Nasze równanie: 7293\sqrt{\sqrt[3]{729}}

    Pomnóż stopnie:

    amn=anm\sqrt[n]{\sqrt[m]{a}} = \sqrt[nm]{a}

    Rozwiązanie krok po kroku: krok 2

    amnp\sqrt[p]{\sqrt[n]{\sqrt[m]{a}}} Trzy pierwiastki

    Pomnóż wszystkie stopnie:

    x43=x24\sqrt{\sqrt[3]{\sqrt[4]{x}}} = \sqrt[24]{x}

    Rozwiązanie: przykład 3

    a<0a < 0 Liczba ujemna pod pierwiastkiem

    Pierwiastek parzysty z liczby ujemnej nie istnieje:

    −2 nie istnieje\sqrt{-2} \text{ nie istnieje}

    Więcej: przypadki szczególne

  2. Pomnóż stopnie pierwiastków

    Stopnie to 2 i 3. Nowy pierwiastek ma stopień 2⋅3=62 \cdot 3 = 6, a liczba pod nim się nie zmienia.

    1. 7293=7292⋅3=7296\sqrt{\sqrt[3]{729}} = \sqrt[2 \cdot 3]{729} = \sqrt[6]{729}
  3. Zapisz liczbę jako potęgę o wykładniku równym stopniowi

    Szukamy takiej podstawy, której szósta potęga to 729. Sprawdź kolejno małe liczby: 26=642^6 = 64, 36=7293^6 = 729. Dwójka daje za mało, a trójka trafia dokładnie.

    1. 729=36729 = 3^6
  4. Skróć pierwiastek z wykładnikiem

    Pierwiastek szóstego stopnia z szóstej potęgi daje podstawę. Pierwiastek i wykładnik się znoszą, jeśli mają ten sam stopień.

    1. 7296=366\sqrt[6]{729} = \sqrt[6]{3^6}
    2. 366=3\sqrt[6]{3^6} = 3
  5. Zapisz wynik i sprawdź go

    Wynik to 3.

    1. 7293=3\sqrt{\sqrt[3]{729}} = 3

    Odpowiedź: 7293=3\sqrt{\sqrt[3]{729}} = 3.

Więcej przykładów

Najpierw rozwiąż każde zadanie sam, a dopiero potem porównaj wynik z rozwiązaniem.

Przykład 1. Dwa sposoby

Oblicz 643\sqrt{\sqrt[3]{64}} na dwa sposoby.

Przykład 2. Zmienna pod pierwiastkiem

Zapisz x3\sqrt[3]{\sqrt{x}} jako jeden pierwiastek i jako potęgę.

Przykład 3. Trzy pierwiastki

Uprość 25643\sqrt{\sqrt[3]{\sqrt[4]{256}}}.

Przykład 4. Wzór w drugą stronę

Zapisz x12\sqrt[12]{x} jako dwa zagnieżdżone pierwiastki.

Przykład 5. Wynik niewymierny

Oblicz 164\sqrt[4]{\sqrt{16}}.

Najczęstsze błędy

Unikaj ich w każdym zadaniu z zagnieżdżonymi pierwiastkami.

Przypadki szczególne

Kilka sytuacji przewija się w zadaniach tak często, że warto znać ich wynik na pamięć.

Dwa takie same pierwiastki ann=an2\displaystyle \sqrt[n]{\sqrt[n]{a}} = \sqrt[n^2]{a}
Stopnie mnożysz przez siebie. Na przykład x=x4\sqrt{\sqrt{x}} = \sqrt[4]{x} i x33=x9\sqrt[3]{\sqrt[3]{x}} = \sqrt[9]{x}.
Więcej pierwiastków amnp=ap⋅n⋅m\displaystyle \sqrt[p]{\sqrt[n]{\sqrt[m]{a}}} = \sqrt[p \cdot n \cdot m]{a}
Wzór działa dla dowolnej liczby pierwiastków, a stopnie mnożysz wszystkie naraz. Na przykład x43=x24\sqrt{\sqrt[3]{\sqrt[4]{x}}} = \sqrt[24]{x}.
Liczba 1 1mn=1\displaystyle \sqrt[n]{\sqrt[m]{1}} = 1
Jedynka pod dowolną liczbą pierwiastków zostaje jedynką, bo 1k=11^k = 1 dla każdego kk.
Liczba ujemna pod pierwiastkami nieparzystymi −3253=−23\displaystyle \sqrt[3]{\sqrt[5]{-32}} = -\sqrt[3]{2}
Pierwiastek nieparzystego stopnia z liczby ujemnej istnieje, więc takie zadanie ma sens: −325=−2\sqrt[5]{-32} = -2, a −23=−23\sqrt[3]{-2} = -\sqrt[3]{2}. Gdy któryś pierwiastek jest parzysty, a pod nim stoi liczba ujemna, wyrażenie nie istnieje w liczbach rzeczywistych.

Gdzie jeszcze przydaje się pierwiastek z pierwiastka

Pytania i odpowiedzi

Masz pytanie do tego wzoru albo przykładu? Zadaj je tutaj. Odpowiadają inni użytkownicy i redakcja.

Twoje pytanie

Szukaj wzoru

Wpisz nazwę wzoru. Polskie znaki są opcjonalne. Strzałkami wybierzesz wynik, Enter go otworzy.