Środek ciężkości trójkąta

Trzy środkowe trójkąta przecinają się w jednym punkcie. Jego współrzędne to średnie współrzędnych wierzchołków: dodajesz trzy liczby i dzielisz przez 3.

S=(x1+x2+x33,  y1+y2+y33)S = \left(\frac{x_1 + x_2 + x_3}{3},\; \frac{y_1 + y_2 + y_3}{3}\right)

brakujący wierzchołek

x3=3xS−x1−x2x_3 = 3x_S - x_1 - x_2 y3=3yS−y1−y2y_3 = 3y_S - y_1 - y_2

podział środkowej

∣AS∣:∣SM∣=2:1|AS| : |SM| = 2 : 1

w przestrzeni

zS=z1+z2+z33\displaystyle z_S = \frac{z_1 + z_2 + z_3}{3}
(x1,y1)(x_1, y_1), (x2,y2)(x_2, y_2) i (x3,y3)(x_3, y_3) to wierzchołki AA, BB i CC, a S=(xS,yS)S = (x_S, y_S) to środek ciężkości. MM to środek boku BCBC.

Skąd się bierze ten wzór?

Środkowa łączy wierzchołek ze środkiem przeciwległego boku. Trzy środkowe przecinają się w jednym punkcie SS, który dzieli każdą z nich w stosunku 2:12 : 1, licząc od wierzchołka.

1 2 3 4 5 6 7 8 9 1 2 3 4 5 6 7 x y
Środkowe trójkąta A(1,1)A(1, 1), B(8,2)B(8, 2), C(3,6)C(3, 6) przecinają się w S(4,3)S(4, 3). Część środkowej od AA do SS jest dwa razy dłuższa od części od SS do MM.

Z tego wynika wzór. Środek MM boku BCBC ma pierwszą współrzędną x2+x32\frac{x_2 + x_3}{2}, a punkt SS leży na 23\frac{2}{3} drogi od AA do MM:

  1. xS=x1+23(x2+x32−x1)\displaystyle x_S = x_1 + \frac{2}{3}\left(\frac{x_2 + x_3}{2} - x_1\right)
  2. xS=x1+x2+x33−2x13\displaystyle x_S = x_1 + \frac{x_2 + x_3}{3} - \frac{2x_1}{3}
  3. xS=x1+x2+x33\displaystyle x_S = \frac{x_1 + x_2 + x_3}{3}

Druga współrzędna wychodzi tak samo. Dla trójkąta z rysunku: 1+8+33=4\frac{1 + 8 + 3}{3} = 4 i 1+2+63=3\frac{1 + 2 + 6}{3} = 3.

Jak obliczyć środek ciężkości trójkąta krok po kroku

Wyznaczymy środek ciężkości trójkąta o wierzchołkach A(−1,1)A(-1, 1), B(5,−1)B(5, -1) i C(2,6)C(2, 6).

Dane A(−1, 1),  B(5, −1),  C(2, 6)A(-1,\, 1),\; B(5,\, -1),\; C(2,\, 6) xS=2x_S = 2 yS=2y_S = 2
  1. Wypisz współrzędne wierzchołków

    Zapisz osobno trzy pierwsze współrzędne i trzy drugie. Każdą parę policzysz niezależnie.

    Współrzędne wierzchołków A, B i C
    x1x_1 y1y_1 x2x_2 y2y_2 x3x_3 y3y_3
    −1-1 11 55 −1-1 22 66
  2. Policz pierwszą współrzędną

    Dodaj pierwsze współrzędne wierzchołków i podziel sumę przez 3.

    1. xS=−1+5+23=63=2\displaystyle x_S = \frac{-1 + 5 + 2}{3} = \frac{6}{3} = 2
  3. Policz drugą współrzędną

    Tak samo dodaj drugie współrzędne. Ujemną liczbę dodajesz razem z jej znakiem.

    1. yS=1+(−1)+63=63=2\displaystyle y_S = \frac{1 + (-1) + 6}{3} = \frac{6}{3} = 2

    A, B, C→SA,\, B,\, C \to S Szukasz środka ciężkości

    Nasz trójkąt: S=(2,2)S = (2, 2)

    Znasz trzy wierzchołki, więc liczysz dwie średnie.

    A, B, S→CA,\, B,\, S \to C Szukasz wierzchołka

    x3=3xS−x1−x2x_3 = 3x_S - x_1 - x_2

    Pomnóż współrzędną środka przez 3 i odejmij dwie znane.

    Więcej: przykład 2

    ∣AS∣=?|AS| = ? Szukasz części środkowej

    ∣AS∣=23∣AM∣|AS| = \frac{2}{3}|AM|

    Policz długość całej środkowej i weź jej dwie trzecie.

    Więcej: przykład 4

  4. Sprawdź wynik na środkowej

    Punkt SS musi leżeć na środkowej z AA i dzielić ją w stosunku 2:12 : 1. Policz środek MM boku BCBC:

    1. M=(5+22,  −1+62)\displaystyle M = \left(\frac{5 + 2}{2},\; \frac{-1 + 6}{2}\right)
    2. M=(72,  52)\displaystyle M = \left(\frac{7}{2},\; \frac{5}{2}\right)
    −2 −1 1 2 6 −2 −1 3 4 5 6 7 x y
    Środkowe przecinają się w S(2,2)S(2, 2). Na środkowej AMAM część przy wierzchołku jest dwa razy dłuższa.

    Odpowiedź: środek ciężkości trójkąta to S=(2,2)S = (2, 2).

Więcej przykładów

Najpierw rozwiąż każde zadanie sam, a dopiero potem porównaj wynik z rozwiązaniem.

Przykład 1. Środek ciężkości z wierzchołków

Trójkąt ma wierzchołki A(1,2)A(1, 2), B(5,4)B(5, 4), C(3,9)C(3, 9). Wyznacz jego środek ciężkości.

Przykład 2. Brakujący wierzchołek

Środek ciężkości trójkąta ABCABC to S(2,3)S(2, 3), a dwa wierzchołki to A(1,0)A(1, 0) i B(−1,4)B(-1, 4). Wyznacz wierzchołek CC.

Przykład 3. Trójkąt prostokątny przy osiach

Wyznacz środek ciężkości trójkąta o wierzchołkach O(0,0)O(0, 0), A(6,0)A(6, 0), B(0,9)B(0, 9).

Przykład 4. Długość części środkowej

Dany jest trójkąt A(−3,0)A(-3, 0), B(3,0)B(3, 0), C(0,6)C(0, 6). Oblicz długość odcinka CSCS, gdzie SS to środek ciężkości.

Przykład 5. Wynik w ułamkach

Wyznacz środek ciężkości trójkąta o wierzchołkach A(0,0)A(0, 0), B(4,1)B(4, 1), C(1,5)C(1, 5).

Najczęstsze błędy

Wzór jest krótki, więc błędy biorą się z pośpiechu.

Przypadki szczególne

W tych sytuacjach środek ciężkości ma dodatkowe własności albo wzór trzeba zmienić.

Trójkąt równoboczny R=23h,r=13h\displaystyle R = \frac{2}{3}h, \quad r = \frac{1}{3}h
Środek ciężkości jest tu też środkiem okręgu opisanego i wpisanego. Ich promienie to części wysokości hh, która jest zarazem środkową.
Wierzchołek w początku układu S=(x2+x33,  y2+y33)\displaystyle S = \left(\frac{x_2 + x_3}{3},\; \frac{y_2 + y_3}{3}\right)
Współrzędne (0,0)(0, 0) nic nie dodają do sum, ale mianownik zostaje równy 3. Tak wygląda przykład 3.
Trójkąt w przestrzeni zS=z1+z2+z33\displaystyle z_S = \frac{z_1 + z_2 + z_3}{3}
Dochodzi trzecia współrzędna, liczona tak samo jak dwie pierwsze.
Czworokąt x1+x2+x3+x44\displaystyle \frac{x_1 + x_2 + x_3 + x_4}{4}
Średnia czterech wierzchołków to środek ciężkości samych wierzchołków. Środek ciężkości płytki w kształcie czworokąta to zwykle inny punkt. Ten sam wychodzi na przykład dla równoległoboku.

Powiązane wzory

Pytania i odpowiedzi

Masz pytanie do tego wzoru albo przykładu? Zadaj je tutaj. Odpowiadają inni użytkownicy i redakcja.

Twoje pytanie

Szukaj wzoru

Wpisz nazwę wzoru. Polskie znaki są opcjonalne. Strzałkami wybierzesz wynik, Enter go otworzy.